ไลฟ์คนเดียวกับมีคนช่วย ต่างกันตรงไหน คุ้มจ้างเมื่อไหร่

เมื่อคืนคุณไลฟ์ขายเสื้อคนเดียวสองชั่วโมง มือข้างหนึ่งจับสินค้าหมุนให้เห็นทุกมุม อีกข้างถือมือถือเลื่อนดูคอมเมนต์ที่ไหลไม่หยุด ระหว่างพูดโปรโมชั่นตัวที่สาม มีคนพิมพ์ถามไซซ์มายาวสามบรรทัด คุณอ่านไม่ทันเพราะกำลังพูดอยู่

พอไลฟ์จบ มานั่งไล่ดูคอมเมนต์ย้อนหลัง เจอคนจองของไปแล้วห้าคนที่ไม่ได้ตอบเลยสักคน ของก็ยังไม่ได้ตัดเลข ไม่รู้ใครจองไซซ์ไหนไปบ้าง ต้องมานั่งไล่สกรีนช็อตทีละภาพ กว่าจะสรุปออเดอร์ได้ครบ เที่ยงคืนผ่านไปแล้ว

เรื่องนี้ไม่ได้แปลว่าคุณทำงานช้า และไม่ได้แปลว่าคุณขายไม่เก่ง ปัญหาอยู่ที่ไลฟ์หนึ่งรอบมีงานพร้อมกันอย่างน้อยสี่อย่าง คือพูดขาย จัดของ อ่านแชท และตัดสต๊อก แต่มีคนทำแค่คนเดียว

คำถามที่ตามมาคือควรหาคนช่วยไหม แล้วช่วยตรงไหนก่อน เพราะจ้างผิดจุดก็เสียเงินฟรี จ้างช้าไปก็เสียยอดฟรีเหมือนกัน

บางคนไลฟ์คนเดียวมาเป็นปี ก็ยังทำได้ ไม่ได้แปลว่าต้องจ้างทุกร้าน แต่ถ้าอาการแบบเมื่อคืนเกิดซ้ำทุกรอบ นั่นคือสัญญาณว่าถึงเวลาต้องคิดเรื่องนี้จริงจังแล้ว

งานที่ไลฟ์คนเดียวมักพลาดซ้ำ ๆ

ก่อนจะคิดเรื่องจ้างคนช่วย ต้องรู้ก่อนว่างานตรงไหนพังบ่อยที่สุด เพราะจ้างมาช่วยผิดจุดก็ยังพังเหมือนเดิม

จุดที่หนึ่ง อ่านคอมเมนต์ไม่ทันช่วงคนดูเยอะ ไลฟ์ที่มีคนดูพร้อมกันสามสิบคนขึ้นไป คอมเมนต์จะไหลเร็วกว่าที่คนพูดคนเดียวจะอ่านทันแน่นอน คำถามเรื่องไซซ์ สี ราคา จะจมหายไปกับคอมเมนต์ทักทายทั่วไป

จุดที่สอง จำไม่ได้ว่าใครจองอะไรไปแล้ว ถ้าไม่มีระบบจดตอนนั้นเลย ต้องมานั่งไล่ดูคลิปย้อนหลังทีละนาที เสียเวลามากกว่าตอนไลฟ์จริงอีก

จุดที่สาม สินค้าที่หยิบมาโชว์กับสต๊อกจริงไม่ตรงกัน พูดไปว่ายังมีของ ทั้งที่จริงเพิ่งขายหมดไปเมื่อสิบนาทีก่อน เพราะไม่มีใครคอยเช็กสต๊อกคู่ขนานให้

จุดที่สี่ เสียงแหบหรือพูดตกช่วงท้ายไลฟ์ ไลฟ์นานเกินหนึ่งชั่วโมงครึ่งโดยไม่มีใครสลับพูดหรือช่วยส่งน้ำให้ พอเข้าช่วงท้าย พลังในการชวนคุยจะตกลงชัดเจน ลูกค้าที่เพิ่งเข้ามาดูจะรู้สึกได้ทันทีว่าคนขายเริ่มหมดแรง

สี่ข้อนี้ไม่ได้เกิดเพราะคุณไม่เก่ง เกิดเพราะร่างกายคนเดียวทำหลายงานพร้อมกันไม่ได้จริง ๆ ต่อให้ฝึกแค่ไหนก็ตาม

งานที่ควรมีคนช่วยก่อนเป็นอย่างแรก

ไม่ต้องจ้างคนมาช่วยทุกอย่างพร้อมกัน เลือกงานที่กระทบยอดมากที่สุดก่อน แล้วค่อยขยายทีหลัง

งานที่ควรยกให้คนอื่นก่อนคืองานที่ไม่ต้องใช้หน้าตาและเสียงของคุณ เพราะลูกค้าดูไลฟ์เพราะอยากเห็นคนขายพูดถึงสินค้า ไม่ได้อยากเห็นคนแพ็กของ

• คนจดออเดอร์ นั่งข้างกล้อง จดชื่อ เบอร์ สินค้า ไซซ์ ทันทีที่มีคนคอมเมนต์ "เอาค่ะ"
• คนตอบคำถามซ้ำในคอมเมนต์ เช่น ราคา ไซซ์ ค่าส่ง ปล่อยให้พิมพ์ตอบในคอมเมนต์แทนที่คุณต้องพูดซ้ำทุกสองนาที
• คนหยิบของส่งมือให้ระหว่างไลฟ์ ตามที่คุณเรียกชื่อ จะได้ไม่ต้องเดินออกจากกล้องไปหยิบเอง

สามอย่างนี้ทำแค่คนเดียวได้ ไม่ต้องจ้างสองสามคนพร้อมกัน เลือกจ้างคนที่ทำได้หลายอย่างในตัวเดียว จะคุ้มกว่าจ้างแยกทีละงาน

ส่วนงานที่ยังไม่ต้องรีบจ้าง คืองานที่ทำหลังไลฟ์จบแล้วได้ เช่น ตัดคลิปไปโพสต์ต่อ หรือแพ็กของส่งวันถัดไป งานพวกนี้ไม่กระทบยอดตอนไลฟ์สด

คำนวณความคุ้มค่าก่อนตัดสินใจจ้าง

อย่าตัดสินใจจ้างเพราะแค่รู้สึกเหนื่อย ให้คำนวณตัวเลขจริงก่อนว่าจ้างแล้วคุ้มไหม

สมมติไลฟ์ของคุณตอนนี้ ยอดต่อรอบเฉลี่ย 3,000 บาท ไลฟ์สัปดาห์ละสามรอบ รวมเดือนละสิบสองรอบ ยอดต่อเดือนจากไลฟ์อยู่ที่ 36,000 บาท

ถ้าจ้างคนช่วยจดออเดอร์และตอบคอมเมนต์ ค่าจ้างรอบละ 300 บาท เดือนละสิบสองรอบ คือ 3,600 บาทต่อเดือน

คำถามที่ต้องถามตัวเองคือ มีออเดอร์กี่รายการที่หลุดไปเพราะจดไม่ทันในแต่ละรอบ ถ้าตอบตรง ๆ ว่าอย่างน้อยสามรายการต่อรอบ ราคาเฉลี่ยชิ้นละ 250 บาท เท่ากับหลุดไปรอบละ 750 บาท

คูณสิบสองรอบต่อเดือน เท่ากับยอดที่หลุดไปฟรี ๆ เดือนละ 9,000 บาท มากกว่าค่าจ้างคนช่วยทั้งเดือนถึงสองเท่าครึ่ง

ตัวเลขนี้ยังไม่รวมเวลาที่คุณประหยัดได้ตอนไล่สรุปออเดอร์หลังไลฟ์ ซึ่งถ้าทำเองคนเดียวมักกินเวลาอีกหนึ่งชั่วโมงต่อรอบ

สูตรง่าย ๆ ที่ใช้ได้กับร้านส่วนใหญ่คือ ค่าจ้างต่อรอบ เทียบกับ ยอดที่หลุดเพราะจดไม่ทัน บวก เวลาที่ประหยัดได้คิดเป็นเงิน ถ้าฝั่งขวาสูงกว่าฝั่งซ้ายชัดเจน ให้เริ่มจ้างได้เลย ไม่ต้องรอให้ร้านใหญ่กว่านี้

ถ้าคำนวณแล้วยอดที่หลุดต่อรอบไม่ถึงร้อยบาท ยังไม่ต้องจ้างตอนนี้ก็ได้ ลองแก้ด้วยการลดความเร็วพูดหรือลดจำนวนสินค้าต่อรอบก่อน

จ้างแบบไหนให้เหมาะกับร้านเล็ก

ร้านคนเดียวไม่จำเป็นต้องจ้างพนักงานประจำทันที มีให้เลือกสามแบบ เลือกตามความถี่ที่คุณไลฟ์

สำหรับร้านที่เพิ่งเริ่มจ้างครั้งแรก แนะนำให้เริ่มจากจ่ายรายรอบก่อนเสมอ เพราะเห็นผลได้ไวว่าคุ้มจริงไหม ก่อนผูกมัดเป็นรายเดือน

คนที่มาช่วยไม่จำเป็นต้องเป็นพนักงานประจำร้าน อาจเป็นน้องในครอบครัว เพื่อนบ้าน หรือคนรู้จักที่ว่างช่วงเย็น ขอแค่ฟังทันและจดเร็ว ไม่ต้องมีประสบการณ์ขายของมาก่อน

ก่อนจ่ายเงินจริง ลองให้มาซ้อมนั่งข้างกล้องหนึ่งรอบแบบไม่มีการขาย ดูแค่ว่าจดตามทันไหม อ่านลายมือหรือพิมพ์ตัวเองเข้าใจไหม ถ้าซ้อมแล้วยังตามไม่ทัน ไลฟ์จริงจะยิ่งตามไม่ทันกว่าเดิม

สอนคนช่วยให้ทำงานได้ตั้งแต่ไลฟ์แรก

จ้างคนมาแล้วแต่ไม่ได้เตรียมงานให้ชัด ไลฟ์แรกจะพังยิ่งกว่าไลฟ์คนเดียวเสียอีก เพราะต้องคอยสั่งงานเพิ่มระหว่างพูดขาย

ก่อนไลฟ์แรก เตรียมสามอย่างนี้ให้คนช่วยไว้ล่วงหน้า

1. ตารางจดออเดอร์แบบเดียวกันทุกรอบ มีช่องชื่อ เบอร์ สินค้า ไซซ์ ราคา จะเป็นสมุดหรือชีตในมือถือก็ได้ ขอให้เป็นแบบเดิมทุกครั้ง
2. คำตอบสำเร็จรูปสำหรับคำถามซ้ำ เช่น ค่าส่ง เงื่อนไขคืนของ พิมพ์เตรียมไว้ก๊อปวางในคอมเมนต์ได้ทันที ไม่ต้องคิดเองหน้างาน
3. สัญญาณมือง่าย ๆ ระหว่างคุณกับคนช่วย เช่น ยกมือหมายถึงของหมดแล้ว ชี้จอหมายถึงมีคำถามด่วนต้องตอบ กันไม่ต้องคุยกันดัง ๆ ระหว่างไลฟ์

ไลฟ์รอบแรกกับคนช่วย ให้เลือกสินค้าน้อยลงกว่าปกติสักครึ่งหนึ่ง เพื่อให้ทั้งคู่ปรับจังหวะกันทันโดยไม่วุ่นเกินไป พอรอบที่สามรอบที่สี่ค่อยกลับไปจำนวนสินค้าเท่าเดิม

หลังไลฟ์จบทุกรอบ ใช้เวลาห้านาทีคุยกับคนช่วยว่าจุดไหนพลาดบ้าง จดไว้กันลืม รอบหน้าจะได้ไม่พลาดซ้ำจุดเดิม

อย่าดุหรือตำหนิระหว่างไลฟ์ต่อหน้าลูกค้า ถ้าคนช่วยพลาดกลางรอบ ให้บอกสั้น ๆ แค่สิ่งที่ต้องแก้ตอนนั้น แล้วเก็บไว้คุยรายละเอียดหลังไลฟ์จบแทน ลูกค้าที่ดูอยู่จะไม่รู้สึกอึดอัดไปด้วย

ของจริงจากหน้าร้าน

ลองดูตัวอย่างสมมติของร้านขายรองเท้า ไลฟ์สัปดาห์ละสามรอบ รอบละหนึ่งชั่วโมงครึ่ง เปรียบเทียบก่อนและหลังมีคนช่วย

ตัวเลขในตารางเป็นตัวอย่างสมมติเพื่อให้เห็นภาพ ไม่ใช่ตัวเลขรับประกัน แต่ประเด็นที่อยากให้เห็นคือ ส่วนต่างยอดรอบละ 900 บาท หักค่าจ้าง 300 บาท เหลือกำไรเพิ่มสุทธิ 600 บาทต่อรอบ

คูณสามรอบต่อสัปดาห์ เท่ากับกำไรเพิ่มขึ้น 7,200 บาทต่อเดือน โดยที่จำนวนสินค้าและราคาไม่ได้เปลี่ยนเลยสักชิ้น สิ่งที่เปลี่ยนมีอย่างเดียวคือมีคนช่วยจดออเดอร์ให้ทันตอนคนดูเยอะ

เวลาที่คืนกลับมาอีก 30-45 นาทีต่อรอบ เอาไปใช้เตรียมสินค้าของรอบถัดไปได้ แทนที่จะนั่งไล่สกรีนช็อตดึกทุกคืน

ร้านที่ยังไม่กล้าลองจ้าง ลองเริ่มจากรอบเดียวก่อนก็ได้ ไม่ต้องผูกทุกรอบตั้งแต่แรก แล้วเทียบตัวเลขจริงของรอบนั้นกับรอบที่ไลฟ์คนเดียว จะเห็นชัดเจนกว่าฟังคนอื่นเล่า

จุดที่คนพลาดบ่อย

พลาดข้อแรก จ้างคนมาช่วยแต่ยังทำทุกอย่างเองเหมือนเดิม จ้างมาแล้วแต่ไม่กล้าปล่อยงานให้จริง ๆ ยังคอยเช็กซ้ำทุกจุด สุดท้ายเหนื่อยเท่าเดิมและเสียเงินค่าจ้างเพิ่มโดยเปล่าประโยชน์ ต้องปล่อยให้คนช่วยรับผิดชอบงานที่มอบไปเต็มที่ อย่างน้อยสักสองสามรอบก่อนตัดสินว่าใช้ไม่ได้

พลาดข้อที่สอง จ้างแบบผูกมัดรายเดือนตั้งแต่รอบแรก ทั้งที่ยังไม่รู้ว่าเข้ากันได้ไหม ถ้าจ่ายรายเดือนไปแล้วพบว่าคนช่วยจดผิดบ่อยหรือมาสายเป็นประจำ จะเลิกจ้างกลางทางก็อึดอัดทั้งสองฝ่าย เริ่มจากจ่ายรายรอบก่อนเสมอในเดือนแรก

พลาดข้อที่สาม ไม่ได้ตกลงเรื่องความลับของลูกค้าให้ชัดตั้งแต่ต้น คนช่วยจะเห็นเบอร์โทร ที่อยู่ และยอดซื้อของลูกค้าทุกคน ถ้าไม่ได้บอกตรง ๆ ว่าห้ามเอาข้อมูลนี้ไปใช้นอกเหนืองาน อาจเกิดปัญหาทีหลังได้ พูดให้ชัดตั้งแต่วันแรกที่ตกลงจ้าง

สามข้อนี้ป้องกันได้ทั้งหมดด้วยการคุยให้ชัดก่อนไลฟ์รอบแรก ไม่ต้องรอให้เกิดปัญหาแล้วค่อยแก้ทีหลัง เพราะตอนนั้นมักสายเกินไปแล้ว

สรุปสั้น ๆ

คืนนี้เปิดดูคลิปไลฟ์ล่าสุดของคุณ นับดูว่ามีคอมเมนต์จองของกี่รายการที่ไม่ได้ตอบหรือจดตก

เอาจำนวนนั้นคูณราคาเฉลี่ยต่อชิ้น เทียบกับค่าจ้างคนช่วยรายรอบประมาณ 300 บาท ดูว่าตัวเลขไหนสูงกว่า

ถ้ายอดที่หลุดสูงกว่าชัดเจน เริ่มถามคนรู้จักที่ว่างช่วงเย็นดูก่อน ไม่ต้องหาพนักงานประจำทันที ลองแค่รอบเดียวก็รู้แล้วว่าคุ้มไหม

ถ้ายังไม่คุ้ม ก็ยังไม่ต้องจ้าง แค่รู้ตัวเลขไว้ จะได้ตัดสินใจได้ทันทีเมื่อร้านโตขึ้น

ไม่ว่าจะเลือกทางไหน ให้จดตัวเลขนี้ไว้ทุกเดือน เพราะร้านที่โตขึ้นเรื่อย ๆ วันที่คุ้มจะมาเร็วกว่าที่คิด